ITC e-Choupal เป็นกิจการของบริษัท ITC Limited ซึ่งเป็นบริษัทที่ประกอบธุรกิจแบบหลากหลาย หรือ conglomerate company ทั้งกิจการโรงแรม ซอฟต์แวร์ บรรจุภัณฑ์ กระดาษ และธุรกิจการเกษตร มีสำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ที่เมืองโกลกาตาของอินเดีย เป็นบริษัทหลักทรัพย์จดทะเบียนในอินเดียทั้งตลาดมุมไบ โกลกาตา และตลาดแห่งชาติของอินเดีย เป็นบริษัทที่ริเริ่มขึ้นครั้งแรกจากการค้าใบยาสูบในธุรกิจบุหรี่ ดังนั้น จึงมีพื้นฐานของห่วงโซ่ทางธุรกิจการค้าที่เกี่ยวข้องกับพ่อค้าคนกลาง เกษตรกร และพื้นที่ชนบทของอินเดียมาตั้งแต่ช่วงต้นศตวรรษที่ 20 e-Choupal model เป็นงานบริการส่วนหนึ่งของบริษัทที่อยู่ในการบริหารของ ITC’s Agri Business Division ที่มีการนำเอาระบบการจัดการข้อมูล และ ICT เข้ามารองรับการให้ข้อมูลข่าวสารกับเกษตรกร และทำหน้าที่เป็นตัวแทน/คนกลาง ในการติดต่อซื้อขายกับบริษัทโดยตรง โดยคำว่า Choupal เป็นภาษาฮินดู ที่หมายถึง พื้นที่ที่ทุกคนมาใช้งานร่วมกันได้ (Gathering place) อันเป็นการปรับเปลี่ยนการขั้นตอนของตัวกลางที่รวบรวมผลผลิตและตกลงราคาซื้อขายกันโดยไม่มีพื้นฐานของข้อมูลทางการตลาดมารองรับและเป็นไปตามวิถีของการซื้อขายที่ตั้งอยู่บนพื้นฐานของความเชื่อถือเบื้องต้นระหว่างผู้ซื้อกับผู้ขายในระบบเศรษฐกิจและสังคมของอินเดีย
การทำงานของระบบข้อมูลของ e-Choupal model เริ่มด้วยการรวบรวมเกษตรกขึ้นมารองรับระบบการสื่อสารของ VSAT connection ต่อหน่วยหนึ่ง ๆ ด้วยจำนวนประชากรของเกษตรกรประมาณ 600 ราย ในพื้นที่ 10 หมู่บ้าน (ในรัศมี 5 กิโลเมตร) โดยมีการจัดตั้งระบบคอมพิวเตอร์เพื่อรับรู้การไหลเวียนของข้อมูลทางการตลาดสำหรับการรับซื้อผลิลผลทางการเกษตรต่าง ๆ เช่น ถั่วเหลือง ใบยาสูบ ข้าวสาลี กุ้งฝอย และอื่น ๆ อันเป็นข้อมูลจำเป็นในการกำหนดราคาในระหว่างการทำหน้าที่ตัวกลางของทั้ง ตัวกลาง-ตัวแทนเกษตรกรที่จัดตั้งขึ้นใหม่ ที่เรียกว่า sanchalak ที่จะไปเจรจาซื้อขายในที่ที่จัดขึ้นโดยรัฐบาลในระดับเมืองที่เป็นศูนย์กลางรวบรวมผลิตผลต่าง ๆ ที่เรียกว่า mandis ด้วยระบบของ e-Choupal จะทำให้เกษตรกร และตัวกลางต่างใช้ฐานข้อมูลราคาที่มาจากพื้นฐานของข้อมูลเดียวกัน และการทำงานของ sanchalak ซึ่งเป็นตัวกลางของชุมชน จะเข้าไปทำหน้าที่แทนเกษตรกรแทนบทบาทเดิมของระบบการค้าที่เคยเป็นหน้าที่ของ adatiya ซึ่งเป็นตัวแทนซื้อขายแบบพ่อค้าตัวกลางรายย่อยทั่วไป นอกจากนั้น เกษตรกร ยังสามารถใช้บริการของ e-Choupal สั่งซื้อสินค้าจำเป็นทั้งเมล็ดพันธุ์ วัสดุทางการเกษตร และสินค้าอุปโภคบริโภคจาก ITC ได้โดยตรงอีกทางหนึ่งด้วย (Annamalai, K & Rao, S., 2003) การดำเนินงานของ e-Choupal model ที่เริ่มขึ้นด้วยการนำเอาระบบอินเตอร์เน็ตและข้อมูลข่าวสารไปสร้างเป็นกลไกของการจัดการข้อมูลความรู้ให้กับเกษตรกรของอินเดีย ในปี ค.ศ. 2000 จนถึงปัจจุบัน (2022) ได้มีเกษตรกรเข้าร่วมโครงการนี้ทั้งสิ้น 4 ล้านคน ใน 35,000 หมู่บ้าน พร้อมมี Kiosks สนับสนุนบริการนี้ทั้งสิ้น 6,100 แห่ง ครอบคลุมพื้นที่ 10 มลรัฐของอินเดีย อันเป็นแบบแผนของการสนับสนุนให้เกษตรกรหลุดพ้นไปจากวงจรของความยากจนและการเผชิญกับความเสี่ยงโดยไม่มีการจัดการใดๆเข้าไปรองรับ ไปสู่การริเริ่มสร้างความสามารถแบบการพึ่งพาตนเองและเป็นส่วนที่สร้างขึ้นมาใหม่
Lesson-learned Case Studies
- เป็นตัวอย่างของบทบาทที่ริเริ่มสร้างสรรค์จากการดำเนินงานของบริษัทเอกชนขนาดใหญ่ แบบ MNCs ที่ท้าทายต่อการปรับเปลี่ยนระบบการค้าตามห่วงโซ่ความสัมพันธ์ทางธุรกิจการค้ากับชุมชน-ชนบทจากเดิมที่อิงการทำงานของ adatiya เป็นการสร้างระบบขึ้นใหม่เป็น e-Choupal & sanchalak ซึ่งใหม่ทั้งการจัดการระบบข้อมูล การสร้างการไหลเวียนของข้อมูลข่าวสาร การปรับระดับการรับรู้ของเกษตรกรไปสู่กาทำความเข้าใจต่อข้อมูลราคาตลาด (และการทำงานตามกลไกราคาตลาดโลก) และการสร้างห่วงโซ่ความสัมพันธ์ขึ้นใหม่
- บทบาทของเอกชนที่มีส่วนร่วมต่อการแก้ปัญหาความไม่เป็นธรรมทางสังคม ที่ต่างไปจากบทบาของการทำงานแบบช่วยเหลือ-แบ่งปัน
Reference
Annamalai, K & Rao, S. (2003) What works? ITC’s e-Choupal and profitable rural
Transformation. The Information for Development Program, Microsoft in partnership with Columbia Business School, University of Michigan Business School, University of North Carolina Kenan-Flagler Business school.
